LOCATIE	Johannes Fontanus College, Barneveld
DATUM	25 november 2026
TIJD	12.30 - 20.00 uur
KOSTEN	€ 225 voor KVLO-leden € 275 voor niet KVLO-leden
Let op: Geregistreerde deelnemers van het scholingsnetwerk BSM krijgen 25 euro korting op bovenstaande prijzen. Gebruik hiervoor de link die volgt in onze mail medio september.

Ook dit jaar organiseert de KVLO een studiedag voor docenten BSM en LO2. Op 25 november zijn we te gast bij het Johannes Fontanus College: een brede scholengemeenschap in Barneveld die al jarenlang actief is binnen het BSM-scholingsnetwerk.
Het programma biedt een afwisselende mix van theorie- en praktijkworkshops, met volop ruimte voor verdieping in BSM en LO2. Daarnaast besteden we aandacht aan actuele ontwikkelingen binnen het onderwijs en de examenvakken, waaronder de nieuwe eindtermen. Het thema van deze editie is dan ook: ‘Nieuwe eindtermen, nieuwe kansen’.
Een week voor de studiedag presenteert SLO de geactualiseerde concept-eindtermen LO en BSM. Alle reden dus om een week later kennis te maken met die nieuwe eindtermen. BSM wordt straks de naam van het examenvak voor vmbo, havo en vwo; de naam LO2 verdwijnt. De nieuwe eindtermen zijn gebaseerd op een samenhangende visie. In zijn keynote licht Jeroen Koekoek, lector Bewegen, School en Sport bij Windesheim, deze visie toe.
Jeroen was als vakexpert betrokken bij zowel de vakvernieuwingscommissie (vvc) voor de examenprogramma’s LO en BSM als het kerndoelenteam dat vorig jaar de nieuwe conceptkerndoelen bewegen en sport voor het primair onderwijs en de onderbouw van het voortgezet onderwijs opleverde.
Naast Jeroen verzorgen ook verschillende leden van de vakvernieuwingscommissie een workshop. Dit maakt de studiedag dé gelegenheid om kennis te maken met de nieuwe onderdelen van de concept-eindtermen voor BSM én te ontdekken hoe je domeinen en eindtermen met elkaar kunt verbinden. De commissieleden zijn zelf ervaren BSM- en LO2-docenten en vertalen hun kennis van de nieuwe eindtermen naar concrete, praktijkgerichte workshops.
Kortom: kom op 25 november naar Barneveld en laat je inspireren en verder ontwikkelen in het examenvak BSM en LO2.

Programma
 

12:15 uur	Inloop
12:45 – 13:45 uur	Opening en keynote Jeroen Koekoek
14:00 – 15:30 uur	Workshopronde 1
16:00 – 17:30 uur	Workshopronde 2
17:30 – 18:20 uur	Avondeten
18:30 – 20:00 uur	Workshopronde 3
20:00 uur	Borrel

Keynote ‘Meer regie voor leerlingen: de nieuwe BSM-eindtermen in perspectief’
door Jeroen Koekoek - Associate lector Bewegen, School en Sport (Windesheim)
Er komen nieuwe eindtermen aan voor Bewegen, Sport en Maatschappij. Maar waar draaien deze eindtermen eigenlijk om voor leerlingen? Wat betekenen zij voor de inhoud en inrichting van het BSM-programma? En waar kunnen LO-docenten zich de komende jaren op voorbereiden?
In deze keynote wordt een inkijk gegeven in de nieuwe eindtermen en de onderliggende visie op leren in bewegen en sport. Daarbij staat de versterkte samenhang tussen de kerndoelen, de eindtermen voor de bovenbouw en het examenprogramma van BSM centraal. Aan de hand van de nieuwe domeinen wordt verkend hoe leerlingen stapsgewijs meer eigenaarschap, verantwoordelijkheid en betrokkenheid kunnen ontwikkelen binnen uiteenlopende beweeg- en sportcontexten. Daarnaast wordt besproken welke betekenis dit heeft voor de inrichting van het BSM-programma en hoe scholen hiermee kunnen bouwen aan een samenhangend en toekomstbestendig curriculum. 


WORKSHOPS
Ontwerpen in de praktijk
(Door Yanissa Gijsbertse en Jeroen Koekoek – praktijk – ronde 1)
Een ambitie die ieder docent LO wel kan onderschrijven is om leerlingen zo veel mogelijk te kunnen betrekken in het onderwijs. Voor BSM is dat heel goed mogelijk wanneer leerlingen zelf aan zet zijn. Dat kan bijvoorbeeld door ze te leren om zelf een beweegontwerp te maken. Ze bedenken nieuwe (spel)ideeën in de les of ze dragen innovatieve varianten of oplossingen aan in bestaande beweegactiviteiten. Nog verder gaat het wanneer ze zelfs een geheel ontwerpproces doorlopen om ‘de favoriete’ beweegactiviteit te maken van de school of het schoolplein. Het proces van leren ontwerpen zet leerlingen aan het denken, stimuleert creativiteit en brengt verdieping aan in leren en samenwerken. Leerlingen komen daardoor in een positie in de klas waardoor hun betrokkenheid en inbreng kan toenemen. In deze praktijkworkshop maak je kennis met een vakdidactische- en methodische aanpak van ontwerpen in de LO en BSM op basis van bestaande (internationale) ‘model-based practices’, ofwel curriculum modellen. In praktijkvoorbeelden wordt duidelijk gemaakt hoe leerlingen stapsgewijs kunnen leren om aan de slag te gaan met ontwerpen.
 
Dans, ontwerpen en intensief bewegen
(Door Lieke Hartenberg – praktijk- ronde 1)
Tijdens deze workshop krijg je praktische handvatten om het onderdeel ontwerpen binnen Bewegen op Muziek vorm te geven in je eigen LO2- en BSM-lessen. Aan de hand van activerende werkvormen ervaar je zelf hoe je leerlingen kunt begeleiden bij het creatieve ontwerpproces. De nadruk ligt op een leerlingactieve aanpak: leerlingen zijn zelfstandig en in groepen aan het werk, terwijl jij als docent de ruimte hebt om coachend te begeleiden, gerichte feedback te geven en het leerproces te verdiepen. De opgedane ideeën en werkvormen zijn direct toepasbaar in je eigen lespraktijk.
 
Volleystars voor BSM/LO2
(Door Guus Klein Lankhorst – ronde 1 – praktijk)
Vorig jaar werd ingegaan op de basics van Volley Stars level 1, 2 en 3, een nieuw concept en visie van de Nevobo. Dit jaar zal meer worden ingegaan op level 4 en 5 voor de meer gevorderde volleyballer (verdieping) aan de hand van een spelgecentreerde aanpak. Uitgangspunt is spelplezier bevorderen aan de hand van veel balcontacten, lange rally’s en hoog actiepercentage zodat de spelbetrokkenheid wordt verhoogd. Maak kennis met een vernieuwende aanpak om volleybal nog beter te spelen.
 
Ontdek Be Sports-Minded & Sportitude in de Sportfolio App
(Door Sjors Elsinghorst en Dennis Witsiers – ronde 1 – praktijk)
De Sportfolio App is vanaf schooljaar 2026-2027 onderdeel van de digitale licentie van Be Sports-Minded en Sportitude van Boom. Alle praktische opdrachten en beweegopdrachten zijn direct beschikbaar in één digitale omgeving, waarin leerlingen hun ontwikkeling zichtbaar maken in een persoonlijk portfolio. Als docent bepaal je zelf welke opdrachten je inzet en staat je programma met een paar klikken klaar. Tijdens deze workshop ontdek je hoe de koppeling werkt en hoe de Sportfolio App de methode verrijkt met meer overzicht, minder administratie en meer ruimte voor coaching en formatief handelen. Het is niet alleen een theorieworkshop, maar je gaat ook in de zaal aan de slag.

De nieuwe eindtermen BSM/LO2
Door Jacob Nienhuis – ronde 1 en 2 – theorie)
Tijdens de workshop word je bijgepraat over de nieuw ontwikkelde conceptexamenprogramma’s BSM en LO, die een 19 november bekend worden. Je krijgt een beeld van hoe de nieuwe examens tot stand zijn gekomen, welke rol SLO daarin speelt, en hoe het nu verder gaat richting wettelijke invoering. Je krijgt een uitgebreide toelichting bij de ontwikkelde eindtermen. Je gaat ontdekken wat de belangrijke thema’s zijn, hoe BSM en LO samenhangen, en wat de overeenkomsten en verschillen zijn tussen vmbo, havo en vwo. We gaan met elkaar in gesprek over wat er verandert ten opzichte van de huidige programma’s en wat dat betekent voor je eigen onderwijspraktijk. Waar zie je kansen? Waar zie je uitdagingen? Wat kan je uit je huidige praktijk gebruiken en wat moet anders?
 
Atletiek polsstokspringen
(Door Sierd Wijnalda en Steven Gerrits – ronde 2 – praktijk)
Polsstokhoogspringen is misschien wel het meest spectaculaire onderdeel binnen de atletiek! Met een stok hoger springen dan dat je zelf lang bent, is voor (BSM-)leerlingen een prikkelend doel! Aan de slag gaan met polsstokhoogspringen in het onderwijs vraagt van zowel leerling als docent bepaalde vaardigheden. 
Tijdens deze praktijkworkshop wordt een methodisch-didactische leerlijn geschetst, waarin een opbouw wordt gemaakt van touwzwaaien naar springen met een stok. Hierin wordt inzicht gegeven in de essentie van de beweging: wat moet je doen om (nog!) hoger te komen?
De lat kan letterlijk en figuurlijk nog hoger worden gelegd door leerlingen begeleidingsrollen te leren vervullen binnen dit onderdeel. In deze workshop wordt - naast de rol van beweger - aandacht besteed aan het aanleren van de coachrol en de rol van hulpverlener. De verdieping in de verschillende begeleidingsrollen (en de belevingswaarde van de beweegrol) maakt polsstokhoogspringen tot een uitermate geschikt atletiekonderdeel om tijdens de lessen BSM aan te bieden!
 
Schermen: verdieping bij BSM
(Door Georges Dérop – ronde 2 – praktijk)
Tijdens deze workshop staan de basisvaardigheden van het schermen met de sabel centraal. Een heldere en strakke organisatie maakt het mogelijk om leerlingen in drie lessen kennis te laten maken met deze schermvorm. Veiligheid en hygiëne vormen daarbij steeds het uitgangspunt. Ook wordt toegelicht waarom de sabel bij uitstek geschikt is voor toepassing in het onderwijs. Met eenvoudige aanvals- en verdedigingstechnieken wordt het schermspel stap voor stap opgebouwd. Vervolgens is er aandacht voor tactische principes en het optreden als scheidsrechter. De lessenreeks wordt afgesloten met een toernooivorm, waarin drie rollen centraal staan: zelf schermen, het spel leiden en jureren.
 
Circusproject: waar leren organiseren en lesgeven samenkomen
(Door Edward Huisman, ronde 2 – praktijk)
Al geruime tijd organiseren wij samen met BSM-leerlingen een circusproject voor basisscholen, waarin verschillende eindtermen samenkomen: bewegen, lesgeven en organiseren. De leerlingen dragen verantwoordelijkheid voor de demonstratie, de inhoud en uitvoering van workshops, de begeleiding van lesgevende medeleerlingen en het contact met de basisscholen. Daardoor krijgt het organiseren binnen BSM en LO2 een betekenisvolle en praktijkgerichte invulling. Tijdens deze workshop maak je kennis met de opzet en doelen van het project en krijg je handvatten om een vergelijkbaar project op je eigen school te organiseren. Daarnaast ervaar je zelf enkele circusactiviteiten in de praktijk.
 
SEM (Sports Education Model) bij BSM maakt leerlingen enthousiast!
(Door Erik-Jan Stegeman en Erik Achterkamp – praktijk – ronde 2 en 3)
Een seizoen, vaste teams, en echte rollen: coach, official, wedstrijdsecretaris. Leerlingen die naast de rol van speler ook de sport zelf organiseren, coachen en beoordelen. Dat sluit prachtig aan bij wat BSM beoogt! Leerlingen voelen zich eigenaar van hun lessen en team, kiezen rollen die bij hen passen, en beleven de sport. Meer inbreng, meer plezier, meer betrokkenheid.
In deze workshop ervaar je hoe je SEM in de praktijk kunt vormgeven, door samen een miniseizoen te spelen in flagfootball / basketbal / floorbal (afhankelijk van de ruimte). Geen theorie over een model, maar voorbeelden die je morgen al kunt gebruiken. Ontdek in de praktijk hoe je de betrokkenheid bij BSM vergroot en hoe SEM kansen biedt met het oog op de nieuwe eindtermen voor BSM.
 
Eindtermen in actie: gymnastisch springen en draaien
(Door Ivano Geertse – ronde 2 en 3 – praktijk)
In deze workshop staat centraal hoe je de eindtermen binnen het nieuwe examenprogramma BSM (vmbo-havo-vwo) concreet en praktisch tot leven kunt brengen. Vanuit een korte theoretische introductie gaan we snel de zaal in. Aan de hand van de beweegthema’s (gymnastisch) springen en draaien leer je hoe je binnen een les of lessenreeks aan meerdere eindtermen tegelijk kunt werken. Het observeren en analyseren van elkaars bewegen staat hierbij centraal. Leerlingen stellen op basis daarvan persoonlijke doelen, ontvangen feedback via videodelay en geven elkaar feedback en feedforward om hun bewegen verder te verbeteren.
 
Pickleball
(Door Wilco Bronmeijer, ronde 3 – praktijk)
Tijdens deze praktische workshop ervaar je hoe het spel stapsgewijs kan worden opgebouwd vanaf niveau 0 tot aan het volledige eindspel. Daarbij is er aandacht voor de belangrijkste technieken, tactische keuzes en de toepassing daarvan in verschillende spelvormen, zoals Kitchen all, 1-1 en 2-2. Je krijgt praktische ideeën en een methodische opbouw aangereikt die je direct kunt gebruiken in je eigen lessen. Kortom: een complete workshop pickleball.
 
EHBO aan BSM
(Door Joyce Velthuis – ronde 3 – theorie/praktijk)
Het geven van EHBO aan BSM/LO2-leerlingen is voor veel docenten lastig omdat het deels theoretische kennis betreft en deels praktische vaardigheden. Voor een officiële EHBO-cursus ontbreekt meestal de tijd in het curriculum. Wat is dan wel haalbaar? Welke kennis en vaardigheden over blessurepreventie en -behandeling kun je leerlingen in een paar lessen bijbrengen? In deze workshop gaan we in op de nieuwste inzichten in EHBO-onderwijs en hoe je EHBO aan BSM/LO2-leerlingen kunt aanbieden in een korte lessenreeks met theorie en praktijk. Het is een praktische workshop waarbij we werken aan de hand van casussen en je eigen kennis van EHBO ook weer wordt opgefrist.

Van moeten bewegen naar willen bewegen
(Door Hester de Vries – ronde 3 – theorie)
Hoe ontwerp je BSM- en LO2-onderwijs dat niet primair vertrekt vanuit tekorten, prestaties of voorgeschreven gedrag, maar vanuit wat leerlingen kunnen, belangrijk vinden en willen ontwikkelen? In deze interactieve workshop maak je kennis met een salutogene en sterke-kantenbenadering van lichamelijke opvoeding. Aan de hand van een herkenbare onderwijscasus verkennen we de rol van betekenis, leerlingstem, hulpbronnen en handelingsruimte. Vervolgens herontwerp je in kleine groepen een bestaande les, opdracht of begeleidingssituatie. Je gaat naar huis met een eerste, direct bruikbaar ontwerpidee en enkele vragen waarmee je ook ander onderwijs door een salutogene bril kunt bekijken.


Op deze scholing zijn onze leveringsvoorwaarden van toepassing.